به پیروی از ادیان مان حیوانات را دوست بداریم!

سنجاب ایرانی از پستانداران خاص ایران می باشد.این حیوان منحصر بفرد جثه‌ای متوسط با طول 20 تا 24 سانتیمتر و دمی بلند و پشمالو به طول 13 تا 14 سانتیمتر دارد که از نصف طول بدن بلندتر است. موهای پشت به رنگ خاکستری متمایل به قهوه‌ای و زیر بدن زردرنگ است. رنگ موهای سر و سطح پشتی دم قرمز حنایی و زیر بدن زردرنگ است.بطور کلی هر چه از شمال جنگلهای زاگرس به سمت جنوب پیش می رویم از رنگ حنایی کاسته می شود و به رنگ نخودی نزدیکتر می شود.مشخصه سنجاب ایرانی رنگ قرمز حنایی سر و دم است که آن را از سایر سنجابهای ساکن در ایران جدا می کند.از میوه ها و دانه های مختلف مانند گردو،بادام،فندق،بلوط ،توت،جوانه،برگ و پوست درختان ،میوه ها و گاهی از تخم پرندگان تغذیه می کنند.
جفت گیری در اواخر زمستان و اوایل بهار صورت می گیرد و دوران بارداری حدود 30 روز می باشد. بچه ها در هنگام تولد بی مو و با چشمان بسته هستند که در یکسالگی بالغ می شوند و حدود 12 سال عمر می کنند.
این سنجاب روزها فعال است و بیشتر به صورت انفرادی زندگی می کند. در هنگام خطر با ناخنهای تیزش به سرعت از درختان بالا میرود و به وسیله دم پشمالویش که وسیله تعادلی آن است از این شاخه به آن شاخه می پرد.معمولا خودش لانه نمی سازد و از حفره های درختان استفاده می کند و سطح آن را با علفهای نرم می پو شاند.سنجاب ایرانی علاقه کمی به آب تنی دارد اما شناگر ماهریست.
در تابستان بیشتر فعالیت سنجاب حدود 2 تا 3 ساعت بعد از طلوع خورشید می باشد و بعد از ظهر را در لانه خود استراحت می کند و بعد از کمی فعالیت قبل از غروب خورشید به لانه خود می روند، و به ندرت آشیانه های خود را در تاریکی ترک می کند.
در زمستان سنجاب فعالیتهای خود را در آغاز و و سط روز به اتمام می رساند و در آشیانه خود تا روز بعدی می ماند. هنگام توفان زمستانی یا سرمای سخت سنجاب ممکن است روزها آشیانه خود را ترک نکند. در سرمای شدید برای نگه داشتن دمای بدن خود لانه خود را با سنجابهای دیگر تسهیم می کند و با گرم شدن هوا میمهانان لانه را ترک می گویند.
غده عرق آنها در زیر پاهایشان است. بین پهنه پا و روی پنجه ها بین انگشتان می باشد. وقتی که گرم هستند و یا تحرک دارند جای پای خود را روی سطوح خشک می گذارند. این بو همچنین برای علامت گذاری درختان در قلمرو آنها استفاده می شود. اگر آشیانه سنجاب با هجوم کک ها یا مزاحمهای دیگر مواجه شود ، سنجاب از آنجا رفته و آشیانه جدید می سازد.
سنجابها با یک سری صدای جیر جیر با یکدیگر ارتباط برقرار می کنند که این صدا همراه با حرکات دم انجام می شود.
جنگل‌های بلوط زاگرس که معمولا ًدارای درختان بلند و کهنسال بلوط است زیستگاه این حیوانات است.آنها درختان بلند و کهنسال را به درختان کوتاه و پرشاخ و برگ ترجیح می دهد.
دانه های بلوطی که توسط سنجابهای ایرانی جمع آوری می شود و زیر خاک مدفون می گردد ارزش بالایی در گسترش و تجدید حیات جنگلهای بلوط غرب کشور دارد.

متاسفانه طی سالهای اخیر نگهداری از سنجاب به عنوان حیوان خانگی بسیار مرسوم شده و شاید خریداران این حیوانات زیبا ندانند که با خریداری هر یک از این سنجابها چه ضربه جبران ناپذیری به پیکر زخمی حیات این حیوان در حال انقراض میزنند.از همه دوستانی که به دلیل عدم آگاهی اقدام به خرید این حیوان زیبا کرده اند عاجزانه تقاضا داریم که هر چه سریعتر اقدام به آزادسازی سنجابها در زیستگاههای طبیعی شان (جنوب آذربایجان غربی - کردستان - کرمانشاه - لرستان و فارس)کنند تا به تجارت سیاه دلالان خاتمه دهند،بد نیست بدانید سنجاب اسیر شما هرگز اهلی و دست آموز نمی شود،آرام و بی حرکت بودن این حیوان در خانه به معنی اهلی شدن سنجاب نیست بلکه نشانه افسرده شدن و پیشروی بسوی مرگی دردناک ست،سنجابهای اسیر در مقایسه با همنوعان آزاد خود که در حیات وحش با خطرات زیادی هم روبه رو هستند بسیار کمتر عمر می کنند.

خبرنگار «ایران»: با توجه به روند تخریب جنگلهاى منطقه زاگرس و نیز دخالت عوامل انسانى، سنجاب ایرانى به یک حیوان در حال تهدید تبدیل شده است.
«محمدرضا مسعود» کارشناس سازمان حفاظت محیط زیست آذربایجان شرقى با اعلام این مطلب افزود: از آنجا که بسیارى از جنگلهاى بلوطى غرب کشور از طرق مختلف نابود مى شوند و شکار و قاچاق این حیوان نیز روز به روز بیشتر مى شود، انقراض نسل این نوع سنجاب در آینده ای نه چندان دور، دور از ذهن نیست.
وى در ادامه خاطر نشان کرد:مهمترین تهدیدى که متوجه این سنجاب است تخریب زیستگاههاى آنهاست چرا که سنجاب ایرانى فقط در جنگلهاى بلوطى مى تواند ادامه زندگى دهد و گرنه محکوم به نابودى خواهد بود.
«مسعود» همچنین گفت: به همین دلیل این حیوان در بسیارى از اماکن مقدس و نیز گورستانهایى که بر حسب اعتقادات دینى مردم درختان بلوط آنها قطع نشده اند به وفور یافت مى شود.این کارشناس محیط زیست طبیعى همچنین خاطرنشان کرد: سنجاب ایرانى بسیار زیبا و جذاب است و حرکات با مزه اى دارد و به همین دلیل نیز مورد توجه خانواده هاى مرفه و بخصوص جوانان قرار گرفته و از آن به عنوان حیوان خانگى دست آموز استفاده مى کنند.

کارشناس محیط زیست طبیعى سازمان حفاظت محیط زیست آذربایجان شرقى تأکید کرد: با این حال اگر در بین جامعه فرهنگ سازى شود و کسى به دنبال خرید و نگهدارى اینگونه حیوانات نباشد هرگز شکار و قاچاق حیوانات وجود نخواهد داشت.

نسل سنجاب ایرانى به دلیل تخریب زیستگاههایشان و نیز عوامل انسانى بسرعت در حال کاهش است.

اما سنجابهاى بلوچى به دلیل زندگى در میان نخلستانهاى جنوب و جنوب شرقى کمتر در معرض تهدید قرار دارند و خوش اقبال ترند چرا که نخل در فرهنگ و دین و اقتصاد و زندگى مردم این خطه از اهمیت ویژه اى برخوردار است.